Examen civique CSP: alle 191 officiële vragen met antwoorden

14 juli is sinds 1880 de nationale feestdag. De dag herdenkt de bestorming van de Bastille op 14 juli 1789 en het Federatiefeest van 1790.

Marianne is een vrouwenfiguur die de Franse Republiek voorstelt. Haar buste staat in gemeentehuizen en haar gezicht staat op postzegels.

Gelijkheid betekent dat de wet voor iedereen gelijk is, zonder onderscheid naar afkomst, ras of godsdienst (artikel 1 van de Grondwet, artikel 6 van de Verklaring van 1789).

"Vrijheid, gelijkheid, broederschap" is het devies van de Republiek. Het staat in artikel 2 van de Grondwet van 1958.

De vrijheid van meningsuiting heeft grenzen: iemand in het openbaar beledigen is strafbaar. De straf is zwaarder wanneer de belediging met name gericht is op iemands geslacht, handicap, seksuele geaardheid, afkomst of religie.

Gelijkheid tussen vrouwen en mannen is een beginsel van de Republiek. Het is verboden iemand een baan te weigeren vanwege het geslacht.

De Grondwet van de Vijfde Republiek werd per referendum aangenomen en op 4 oktober 1958 afgekondigd, op initiatief van generaal De Gaulle.

Frankrijk is een ondeelbare, seculiere, democratische en sociale Republiek (artikel 1 van de Grondwet). De macht ligt bij het volk, dat stemt.

De blauw-wit-rode driekleur is volgens artikel 2 van de Grondwet het nationale embleem van de Republiek.

Het devies "Vrijheid, gelijkheid, broederschap" staat op openbare gebouwen, vooral gemeentehuizen en scholen. Sinds 2013 moet het op de gevel van openbare scholen staan.

Artikel 2 van de Grondwet noemt de officiële symbolen: de blauw-wit-rode vlag, het volkslied La Marseillaise en het devies "Vrijheid, gelijkheid, broederschap".

Gelijkheid betekent dat iedereen dezelfde rechten en plichten heeft voor de wet, ongeacht afkomst, geslacht of godsdienst.

Volgens artikel 4 van de Verklaring van 1789 is vrijheid alles kunnen doen wat een ander niet schaadt. De grenzen worden door de wet bepaald.

Broederschap is solidariteit tussen alle leden van de samenleving. Dat zie je bijvoorbeeld in de sociale zekerheid en de hulp aan de kwetsbaarsten.

De Gallische haan is een traditioneel symbool van Frankrijk. Je ziet hem bijvoorbeeld op de shirts van Franse sportploegen.

Een vereniging (wet van 1901) brengt mensen samen rond een gemeenschappelijk project, zonder winstoogmerk: sport, cultuur, solidariteit enz.

La Marseillaise, in 1792 geschreven door Rouget de Lisle, is het volkslied van Frankrijk (artikel 2 van de Grondwet).

De Franse vlag heet de "driekleur" omdat hij drie kleuren heeft: blauw, wit en rood.

De Franse nationale feestdag valt op 14 juli, ter herinnering aan de bestorming van de Bastille in 1789.

Het devies van de Republiek is "Vrijheid, gelijkheid, broederschap", vastgelegd in artikel 2 van de Grondwet.

Volgens artikel 2 van de Grondwet is "de taal van de Republiek het Frans". Regionale talen horen bij het erfgoed, maar zijn geen officiële talen.

Frans is de taal van de Republiek (artikel 2 van de Grondwet). Het wordt gebruikt door de overheid, de rechtspraak en het openbaar onderwijs.

De vrijheid van meningsuiting laat iedereen zijn mening uiten, schrijven en publiceren, binnen de grenzen van de wet (artikel 11 van de Verklaring van 1789).

De vrijheid van meningsuiting is gewaarborgd, maar de wet bestraft misbruik ervan: belediging, laster, aanzetten tot haat of geweld.

De Franse vlag is blauw, wit en rood. Deze kleuren zijn vastgelegd in artikel 2 van de Grondwet.

La Marseillaise is het volkslied. Het werd in 1792 gecomponeerd door Rouget de Lisle en gezongen door soldaten uit Marseille, vandaar de naam.

Elk jaar op 14 juli vindt op de Champs-Élysées in Parijs een groot militair defilé plaats, in aanwezigheid van de president van de Republiek.

Marianne heeft nooit echt bestaan: ze is een allegorie van de Republiek en de vrijheid. Haar buste staat in gemeentehuizen.

In Frankrijk is iedereen vrij een godsdienst te hebben, van godsdienst te veranderen of er geen te hebben. Dat is gewetensvrijheid, beschermd door de laïcité.

Artikel 1 van de Grondwet zegt: "Frankrijk is een ondeelbare, seculiere (laïque), democratische en sociale Republiek."

De wet van 9 december 1905 scheidt kerk en staat. Ze waarborgt de gewetensvrijheid; de staat erkent en financiert geen enkele godsdienst.

De laïcité waarborgt iedereen de vrijheid om te geloven, niet te geloven of van godsdienst te veranderen, en de neutraliteit van de staat tegenover godsdiensten.

De laïcité waarborgt de gewetensvrijheid: iedereen mag geloven of niet geloven en zijn godsdienst uitoefenen met respect voor de openbare orde (wet van 1905).

De openbare school is neutraal: ze verwelkomt alle kinderen en beschermt hen tegen elke druk. Sinds de wet van 2004 zijn opvallende religieuze tekens voor leerlingen verboden.

Laïcité is de scheiding van kerk en staat (wet van 1905): de staat is neutraal en waarborgt ieders gewetensvrijheid.

Onderwijs is verplicht van 3 tot 16 jaar voor alle kinderen, ongeacht hun godsdienst. Een religieuze reden is geen grond om school te weigeren.

Gewetensvrijheid betekent dat je mag geloven of niet geloven. In Frankrijk mag je atheïst of agnost zijn zonder je te hoeven verantwoorden.

Volgens artikel 8 van de Grondwet benoemt de president van de Republiek de premier.

Het Parlement heeft twee kamers: de Assemblée nationale (577 afgevaardigden) en de Senaat (348 senatoren). Het stemt wetten en controleert de regering.

De uitvoerende macht, uitgeoefend door de president en de regering, voert de wetten uit en bepaalt het beleid van het land.

In een democratie kiezen de burgers hun leiders via vrije verkiezingen met algemeen kiesrecht.

In Frankrijk geldt de wet voor iedereen. Wie haar niet naleeft, kan worden bestraft. Een wet veranderen kan alleen langs democratische weg.

De wet geldt voor iedereen op dezelfde manier, Fransen en buitenlanders, ook voor gekozen politici en bestuurders (artikel 6 van de Verklaring van 1789).

De rechterlijke macht beslecht geschillen tussen personen en bestraft wie de wet overtreedt. Ze waakt over de individuele vrijheid (artikel 66 van de Grondwet).

Een rechter oefent de rechterlijke macht uit: hij past de wet toe om zaken te beoordelen. Hij is onafhankelijk van de wetgevende en uitvoerende macht (scheiding der machten).

De rechterlijke macht wordt uitgeoefend door magistraten: rechters, die oordelen, en officieren van justitie, die de samenleving vertegenwoordigen en vervolgen.

In Frankrijk staat niemand boven de wet. Een minister die de wet overtreedt, kan worden vervolgd; voor handelingen tijdens zijn ambt oordeelt de Cour de justice de la République.

Bij de parlementsverkiezingen (législatives) worden de 577 afgevaardigden van de Assemblée nationale gekozen, voor 5 jaar.

De Assemblée nationale telt 577 afgevaardigden, rechtstreeks gekozen voor 5 jaar.

Senatoren worden voor 6 jaar indirect gekozen door kiesmannen (grands électeurs). Om de 3 jaar wordt de helft van de Senaat vernieuwd.

Bij de gemeenteraadsverkiezingen kiezen de kiezers de gemeenteraadsleden voor 6 jaar. Daarna kiest de gemeenteraad de burgemeester.

Bij de presidentsverkiezing wordt de president van de Republiek rechtstreeks gekozen, voor 5 jaar.

In Frankrijk mag je stemmen vanaf 18 jaar, de leeftijd van meerderjarigheid.

De president wordt sinds 2002 voor 5 jaar gekozen (quinquennat). Daarvoor was de termijn 7 jaar.

Afgevaardigden worden voor 5 jaar gekozen, tenzij de Assemblée nationale eerder wordt ontbonden.

Senatoren worden indirect gekozen voor 6 jaar. De helft van de Senaat wordt om de 3 jaar vernieuwd.

De uitvoerende macht voert de wetten uit en leidt het beleid. Die ligt bij de president van de Republiek en de regering (premier en ministers).

Om te stemmen moet je ingeschreven zijn op de kiezerslijst van je gemeente. Je moet ook 18 jaar zijn en de Franse nationaliteit hebben (of die van een EU-land voor gemeente- en Europese verkiezingen).

Stemrecht hebben Franse burgers van 18 jaar en ouder die op de kiezerslijst staan. EU-burgers mogen ook stemmen bij gemeente- en Europese verkiezingen.

Algemeen kiesrecht betekent dat alle meerderjarige burgers mogen stemmen, ongeacht rijkdom, geslacht of afkomst. Vrouwen stemmen in Frankrijk sinds 1944.

Volgens artikel 4 van de Grondwet worden politieke partijen vrij opgericht en oefenen ze hun activiteiten vrij uit. Ze moeten de democratie en de nationale soevereiniteit respecteren.

Afgevaardigden zijn parlementsleden: ze stemmen wetten en controleren de regering (vragen, onderzoekscommissies, motie van wantrouwen).

De scheiding der machten onderscheidt de wetgevende (wetten maken), uitvoerende (wetten toepassen) en rechterlijke macht (rechtspreken). Dit staat in artikel 16 van de Verklaring van 1789.

De wetgevende macht ligt bij het Parlement, dat bestaat uit de Assemblée nationale en de Senaat. Het stemt de wetten.

Alleen de rechter kan de dader van een diefstal straffen, na een proces. Niemand mag het recht in eigen hand nemen.

Afgevaardigden worden rechtstreeks gekozen door de ingeschreven kiezers, bij de parlementsverkiezingen.

Wetten worden gestemd door het Parlement: de Assemblée nationale en de Senaat.

Het Élysée-paleis in Parijs is de officiële residentie van de president van de Republiek.

Frankrijk telt 101 departementen: 96 op het vasteland en 5 overzee.

De prefect vertegenwoordigt de Staat in het departement. Hij wordt benoemd door de president in de ministerraad.

De gemeente wordt bestuurd door de burgemeester en de gemeenteraad, gekozen voor 6 jaar. De burgemeester wordt door de gemeenteraad gekozen.

Nee. Door de scheiding der machten stemt de president geen wetten (dat doet het Parlement) en spreekt hij geen recht (dat doet de rechter). De Grondwet begrenst zijn bevoegdheden.

De prefect vertegenwoordigt de Staat en de regering in het departement (en de regio). Hij wordt benoemd, niet gekozen, en ziet toe op de wetten en de openbare orde.

Het Parlement (Assemblée nationale en Senaat) stemt wetten, controleert de regering en evalueert het overheidsbeleid (artikel 24 van de Grondwet).

Frankrijk is een democratische Republiek: de Vijfde Republiek, sinds de Grondwet van 4 oktober 1958. De macht ligt bij het volk, via gekozen vertegenwoordigers en referenda.

Op 1 januari 2025 telt de Europese Unie 27 lidstaten. Het Verenigd Koninkrijk is op 31 januari 2020 uit de EU gestapt.

Zwitserland is geen lid van de Europese Unie, ook al ligt het in Europa en hoort het bij Schengen. Duitsland, Italië en Spanje zijn wel EU-lid.

Om in Frankrijk te stemmen bij de Europese verkiezingen moet je burger zijn van Frankrijk of een ander EU-land, 18 jaar zijn en op de kiezerslijst staan.

De Europese verkiezingen vinden om de 5 jaar plaats. EU-burgers kiezen dan de leden van het Europees Parlement (laatst in juni 2024).

De 6 stichtende landen zijn Frankrijk, (West-)Duitsland, Italië, België, Nederland en Luxemburg (Verdrag van Rome, 1957). Spanje, Polen en Zweden traden later toe.

De munteenheid van Frankrijk is de euro. Euromunten en -biljetten worden gebruikt sinds 1 januari 2002; ze vervingen de frank.

De leden van het Europees Parlement worden om de 5 jaar rechtstreeks gekozen door de burgers van de EU-landen.

Europadag valt op 9 mei. Die herdenkt de Schuman-verklaring van 9 mei 1950, het begin van de Europese samenwerking.

De huidige grondwet is die van de Vijfde Republiek, aangenomen bij referendum op 28 september 1958 en afgekondigd op 4 oktober 1958.

De Verklaring van de rechten van de mens en de burger van 1789 legt de rechten van ieder vast (vrijheid, gelijkheid, veiligheid…) en plichten zoals de wet naleven en belasting betalen naar draagkracht. Ze maakt deel uit van het grondwettelijk blok.

Iedereen heeft recht op eerbiediging van zijn privéleven (artikel 9 van het Burgerlijk Wetboek). Grondrechten gelden voor iedereen, voor vrouwen en mannen gelijk, en niemand mag zonder rechterlijke beslissing worden vastgehouden.

De Verklaring van de rechten van de mens en de burger werd aangenomen op 26 augustus 1789, tijdens de Franse Revolutie.

Vrijheid van meningsuiting is een grondrecht, beschermd door artikel 11 van de Verklaring van 1789. Ze geldt binnen de grenzen van de wet.

De Grondwet van 1958, met haar Preambule (Verklaring van 1789, Preambule van 1946, Milieuhandvest), waarborgt de rechten en vrijheden. De Conseil constitutionnel ziet erop toe.

Vrijheid van meningsuiting laat iedereen zijn mening zeggen, schrijven en publiceren. De wet stelt grenzen: laster, belediging en aanzetten tot haat zijn bijvoorbeeld verboden.

De rechten van de verdediging laten iedere vervolgde persoon zich voor de rechter verdedigen, met name met hulp van een advocaat. Ze horen bij het recht op een eerlijk proces.

De Verklaring van de rechten van de mens en de burger van 1789 is de grondtekst voor de rechten en plichten van de burger. Ze is nog steeds van kracht en maakt deel uit van het grondwettelijk blok.

De Verklaring van de rechten van de mens en de burger werd op 26 augustus 1789 aangenomen, tijdens de Franse Revolutie. Ze verkondigt natuurlijke rechten zoals vrijheid en gelijkheid.

De gewetensvrijheid laat iedereen toe te geloven of niet te geloven, een godsdienst te beoefenen, van godsdienst te veranderen of er geen te hebben. Ze wordt gewaarborgd door de wet van 1905 en de Grondwet.

In Frankrijk is abortus (IVG) een recht van de vrouw, zonder toestemming van de partner, tot 14 weken zwangerschap (wet van 2022). Sinds 2024 staat de vrijheid om abortus te laten uitvoeren in de Grondwet.

In Frankrijk is echtscheiding een recht: zowel de man als de vrouw kan ze aanvragen, ook als de andere echtgenoot het niet eens is (bijvoorbeeld wegens duurzame ontwrichting van het huwelijk).

De doodstraf werd in Frankrijk afgeschaft bij de wet van 9 oktober 1981, verdedigd door Robert Badinter. Sinds 2007 staat de afschaffing in de Grondwet.

Volgens artikel 4 van de Verklaring van 1789 bestaat vrijheid erin alles te mogen doen wat een ander niet schaadt. Vrijheden hebben dus grenzen, door de wet bepaald, om anderen te beschermen.

In Frankrijk kan men slechts met één persoon tegelijk getrouwd zijn. Polygamie is verboden door het Burgerlijk Wetboek en strafbaar volgens het Wetboek van Strafrecht.

Minder afval maken helpt het milieu te beschermen en grondstoffen te sparen. Het Milieuhandvest (2004) bepaalt dat iedereen de plicht heeft het milieu te beschermen.

Afval op straat gooien is verboden: het is een overtreding die bestraft wordt met een boete (vaste boete van 135 euro). Je moet de vuilnisbakken gebruiken.

Vrijheden kunnen door de wet worden beperkt wanneer dat nodig is om de rechten van anderen en de openbare orde (veiligheid, gezondheid, rust) te beschermen.

Je moet beschermen, alarmeren en helpen: bel de SAMU (15), de brandweer (18) of 112. Geen hulp bieden aan iemand in gevaar is een strafbaar feit.

Het Franse burgerschap geeft politieke rechten: stemmen bij alle verkiezingen (presidents-, parlementsverkiezingen…) en zich kandidaat stellen. Het brengt ook plichten mee, zoals de wet respecteren.

Wie de wet niet naleeft, kan door het gerecht worden gestraft: een boete, een taakstraf of gevangenisstraf, afhankelijk van de ernst van het strafbare feit.

De Gendarmerie nationale is een militaire macht die mensen en goederen beschermt en de wet handhaaft, vooral op het platteland en in kleine steden.

De Police nationale beschermt mensen en goederen, handhaaft de openbare orde en spoort daders van strafbare feiten op, vooral in steden.

Een strafbaar feit is gedrag dat door de wet verboden is en bestraft wordt. Er zijn drie categorieën: overtreding (contravention), wanbedrijf (délit) en misdaad (crime).

Om minder afval te maken kun je sorteren, recyclen, voorwerpen hergebruiken en minder verpakkingen kopen. Afval verbranden of in de natuur dumpen is verboden.

Een groot voorwerp zonder toestemming op de stoep achterlaten is sluikstorten en wordt bestraft met een boete. Je moet het naar het containerpark (déchetterie) brengen of de ophaaldienst voor grofvuil gebruiken.

Mensenhandel betekent iemand werven, vervoeren, huisvesten of opvangen om die persoon uit te buiten (dwangarbeid, prostitutie, slavernij…). Het is een zeer ernstig strafbaar feit: er staat 7 jaar gevangenisstraf op, en in de ernstigste gevallen tot levenslang.

Een slachtoffer van geweld kan aangifte doen bij de politie of de gendarmerie en hulp vragen (17 in noodgevallen, 3919 bij geweld tegen vrouwen). Het recht in eigen hand nemen is verboden.

De misdaad (crime) is het zwaarste strafbare feit (bijvoorbeeld moord of verkrachting). Ze wordt berecht door het hof van assisen of de cour criminelle en kan met langdurige opsluiting worden bestraft.

De Franse Revolutie begon in 1789, met de bijeenkomst van de Staten-Generaal in mei en de bestorming van de Bastille op 14 juli.

Napoleon Bonaparte werd in 1804 keizer der Fransen als Napoleon I en regeerde tot 1815. Hij voerde onder meer het Burgerlijk Wetboek in.

Jeanne d'Arc is een Franse heldin uit de 15e eeuw die tijdens de Honderdjarige Oorlog tegen de Engelsen vocht. Lincoln was Amerikaan, Mandela Zuid-Afrikaan en Gandhi Indiër.

Sinds de Grondwet van 4 oktober 1958 leeft Frankrijk onder de Vijfde Republiek.

De Shoah (Holocaust) is de genocide op de Joden van Europa door nazi-Duitsland en zijn handlangers tijdens de Tweede Wereldoorlog. Ongeveer zes miljoen Joden werden vermoord.

Algerije werd vanaf 1830 door Frankrijk gekoloniseerd en werd in 1962 onafhankelijk, na de Algerijnse Oorlog.

De wetten van Jules Ferry maakten het openbaar lager onderwijs gratis (1881) en daarna verplicht en lekenonderwijs (1882).

De Tweede Wereldoorlog begon in september 1939 en eindigde in 1945 (op 8 mei in Europa, op 2 september in Azië).

De Eerste Wereldoorlog duurde van 1914 tot 1918. Hij eindigde met de wapenstilstand van 11 november 1918.

De Europese Economische Gemeenschap (EEG) werd opgericht door het Verdrag van Rome, in 1957 ondertekend door zes landen, waaronder Frankrijk.

11 november herdenkt de wapenstilstand van 11 november 1918, die een einde maakte aan de gevechten van de Eerste Wereldoorlog. Sinds 2012 worden die dag ook alle gesneuvelden voor Frankrijk geëerd.

Charles de Gaulle werd in december 1958 tot president gekozen, vlak na de aanneming van de Grondwet van de Vijfde Republiek. Hij werd in 1965 herkozen, bij de eerste rechtstreekse algemene verkiezing.

De slavernij werd in Frankrijk en zijn koloniën definitief afgeschaft bij het decreet van 27 april 1848, op initiatief van Victor Schœlcher. Een eerste afschaffing in 1794 was in 1802 door Napoleon teruggedraaid.

De wet-Jules Ferry van 16 juni 1881 maakte het openbaar lager onderwijs gratis. Het jaar daarop, in 1882, werd het verplicht en lekenonderwijs.

Frankrijk heeft vijf republieken gekend. De Vijfde Republiek bestaat sinds de Grondwet van 1958.

Lodewijk XVI was koning van Frankrijk in 1789. De monarchie werd in 1792 afgeschaft en hij werd in januari 1793 terechtgesteld.

Generaal Charles de Gaulle stichtte de Vijfde Republiek: de Grondwet, goedgekeurd bij referendum, werd op 4 oktober 1958 afgekondigd.

14 juli is de Franse nationale feestdag. Hij herdenkt de bestorming van de Bastille op 14 juli 1789 en het Federatiefeest van 14 juli 1790.

De Eerste Wereldoorlog (de 'Grote Oorlog') vond plaats van 1914 tot 1918. Ongeveer 1,4 miljoen Franse soldaten kwamen om.

In 1958 werd een nieuwe Grondwet bij referendum goedgekeurd en op 4 oktober afgekondigd: het begin van de Vijfde Republiek.

De Loire is de langste rivier van Frankrijk (ongeveer 1.000 km) en stroomt volledig in Frankrijk. De Donau, de Nijl en de Mississippi stromen door andere landen.

Lyon is een grote Franse stad, gelegen aan de samenvloeiing van de Rhône en de Saône. Madrid, Berlijn en Rome zijn de hoofdsteden van Spanje, Duitsland en Italië.

De westkust van Europees Frankrijk grenst aan de Atlantische Oceaan (van Bretagne tot Baskenland). In het zuidoosten grenst Frankrijk aan de Middellandse Zee.

Parijs is de hoofdstad van Frankrijk en de grootste stad. Er zetelen de belangrijkste instellingen: het presidentschap, de regering en het Parlement.

Parijs is de hoofdstad van Frankrijk. Lyon en Marseille zijn grote Franse steden en Brussel is de hoofdstad van België.

Europees Frankrijk ligt in West-Europa. Het is een van de oprichters van de Europese Unie.

La Réunion, in de Indische Oceaan, is een Frans overzees departement en regio. Madagaskar en Mauritius zijn onafhankelijke landen; Sicilië is Italiaans.

Sinds de hervorming van 2016 telt Europees Frankrijk 13 regio's (inclusief Corsica). Met de 5 overzeese regio's zijn er in totaal 18 regio's.

Marseille, aan de Middellandse Zee, heeft de grootste zeehaven van Frankrijk. Lyon, Toulouse en Dijon liggen niet aan zee.

In het zuiden grenst Europees Frankrijk aan de Middellandse Zee. In het noorden liggen het Kanaal en de Noordzee, in het westen de Atlantische Oceaan.

Nice ligt aan de Côte d'Azur, aan de Middellandse Zee. Lille en Straatsburg liggen in het noorden en oosten, Bordeaux ligt bij de Atlantische Oceaan.

Corsica is een Frans eiland in de Middellandse Zee, ten zuidoosten van het Franse vasteland. Het hoort bij Europees Frankrijk.

De Alpen scheiden Frankrijk van Italië (en Zwitserland); de Mont Blanc is de hoogste top. De Pyreneeën liggen tussen Frankrijk en Spanje.

Molière (1622-1673) was een beroemde Franse toneelschrijver en acteur, bekend van komedies zoals "De ingebeelde zieke". Het Frans wordt vaak "de taal van Molière" genoemd.

Charles Baudelaire (1821-1867) was een belangrijke Franse dichter uit de 19e eeuw, auteur van "Les Fleurs du mal".

George Sand (1804-1876), eigenlijk Aurore Dupin, was een Franse schrijfster uit de 19e eeuw. Ze publiceerde haar romans onder een mannennaam.

Simone de Beauvoir (1908-1986) was een Franse schrijfster en filosofe. Haar boek "De tweede sekse" (1949) was een mijlpaal in de strijd voor vrouwenrechten.

Albert Camus (1913-1960) was een Franse schrijver, geboren in Algerije, auteur van "De vreemdeling" en "De pest". Hij kreeg in 1957 de Nobelprijs voor Literatuur.

Paul Cézanne (1839-1906) was een Franse schilder, geboren in Aix-en-Provence. Hij schilderde vaak de Mont Sainte-Victoire en inspireerde de moderne schilderkunst.

Marc Chagall (1887-1985) was een schilder, geboren in het Russische Rijk (het huidige Wit-Rusland), die Fransman werd. Hij schilderde onder meer het plafond van de Opéra Garnier in Parijs.

Joséphine Baker (1906-1975), geboren in de Verenigde Staten en later Française, was zangeres en danseres in de music-hall. Ze zat in het verzet tijdens de Tweede Wereldoorlog en werd in 2021 in het Panthéon bijgezet.

Édith Piaf (1915-1963) was een zeer bekende Franse zangeres, bekend van "La Vie en rose" en "Non, je ne regrette rien". De andere zangeressen waren Amerikaans, Brits en Egyptisch.

Het Louvre, een voormalig koninklijk paleis in Parijs, is nu een van de grootste musea ter wereld. Er hangt onder meer de "Mona Lisa".

Jean de La Fontaine (1621-1695) was een Franse dichter, bekend om zijn "Fabels", zoals "De raaf en de vos". Kinderen leren ze op school.

Victor Hugo (1802-1885) was een groot Frans schrijver, auteur van "Les Misérables" en "De klokkenluider van de Notre-Dame". Shakespeare was Engels, Cervantes Spaans en Goethe Duits.

De Eiffeltoren staat in Parijs. Hij werd gebouwd door Gustave Eiffel voor de Wereldtentoonstelling van 1889.

Kerstmis wordt gevierd op 25 december en is een feestdag in Frankrijk. 1 januari is Nieuwjaar, 14 juli de nationale feestdag en 1 mei de Dag van de Arbeid.

15 is het nummer van de SAMU (medische spoeddienst) voor ernstige medische noodgevallen. 17 is de politie, 18 de brandweer; 112 is het Europese noodnummer.

18 is het nummer van de brandweer (brand, ongeval, redding). Je kunt ook 112 bellen, het Europese noodnummer.

Om met je auto te rijden heb je een geldig rijbewijs, een geldig kentekenbewijs (carte grise) en een autoverzekering nodig. De verzekering is verplicht voordat je gaat rijden.

In Frankrijk is alleen het burgerlijk huwelijk, voltrokken op het gemeentehuis door een ambtenaar van de burgerlijke stand, wettelijk erkend. De echtgenoten moeten 18 zijn, vrij instemmen en geen naaste familie zijn.

De aangifte van een geboorte is verplicht en moet binnen 5 dagen na de geboorte gebeuren bij het gemeentehuis van de geboorteplaats. Zo wordt de geboorteakte opgemaakt.

Zwartwerk is verboden. De werkgever riskeert tot 3 jaar cel en 45.000 euro boete, en de werknemer verliest rechten (werkloosheid, pensioen, sociale zekerheid).

Een werkgever mag niet minder betalen dan het SMIC (minimumloon). Hij moet ook de minimumlonen van de cao en gelijke behandeling respecteren.

Het SMIC is het wettelijk minimumloon in Frankrijk. Geen enkele werknemer mag minder dan het SMIC verdienen.

Iemand met een geldige verblijfsstatus die werk zoekt, moet zich inschrijven bij France Travail (voorheen Pôle emploi). Deze openbare instantie helpt bij het vinden van werk of een opleiding.

De wettelijke voltijdse werkweek is 35 uur. Uren daarboven zijn overuren, die betaald of gecompenseerd worden. (48 uur is een maximum, niet de wettelijke duur.)

France Travail (voorheen Pôle emploi) is een openbare instantie die werkzoekenden helpt: vacatures, advies, opleidingen en eventueel werkloosheidsuitkeringen.

Een buitenlander met een geldige verblijfsstatus mag in Frankrijk een bedrijf oprichten als de verblijfsvergunning die activiteit toestaat. De meeste meerjarige vergunningen en de verblijfskaart (carte de résident) staan dit toe.

Ja. Gelijkheid tussen vrouwen en mannen is een principe van de Republiek: een vrouw mag vrij een bedrijf oprichten en leiden, zonder toestemming van haar man.

In Frankrijk mag je werken vanaf 16 jaar, met toestemming van je ouders zolang je minderjarig bent. Er zijn uitzonderingen vanaf 14 jaar (licht werk tijdens schoolvakanties).

Terugbetaling van zorgkosten vraag je aan bij de ziekteverzekeringskas (CPAM). Met de carte Vitale wordt het zorgformulier automatisch doorgestuurd.

Een noodnummer is een gratis nummer, 24 uur per dag bereikbaar, om hulp in te roepen bij gevaar: 15 (SAMU), 17 (politie), 18 (brandweer), 112 (Europees), 114 (via sms).

Dankzij de universele ziektebescherming (PUMa) heeft iedereen die stabiel en legaal in Frankrijk werkt of woont recht op vergoeding van zorgkosten. Een aanvullende verzekering (mutuelle) is aanbevolen maar niet verplicht.

Bij een gewoon gezondheidsprobleem ga je eerst naar je vaste huisarts (médecin traitant): dat is het gecoördineerde zorgtraject. Spoedeisende hulp en noodnummers zijn voor ernstige situaties.

De médecin traitant is de huisarts die de patiënt heeft aangegeven. Hij behandelt en volgt de patiënt, beheert het medisch dossier en verwijst zo nodig naar specialisten.

De spoedeisende hulp van het ziekenhuis is voor ernstige situaties: ongeval, ernstige verwonding, hevige pijn, ernstig onwel worden. Bij gewone klachten ga je naar je huisarts.

Verplichte vaccinaties beschermen elke gevaccineerde persoon en voorkomen dat ernstige ziekten zich onder de bevolking verspreiden. Voor kinderen zijn meerdere vaccins verplicht (difterie, tetanus, polio, mazelen…); ze zijn vereist om naar de crèche of school te gaan.

De carte Vitale bewijst dat je bij de ziekteverzekering bent aangesloten. De zorgverlener gebruikt hem om het zorgformulier door te sturen voor een snelle terugbetaling; het is geen betaalkaart.

Een mutuelle (aanvullende zorgverzekering) vergoedt (een deel van) de zorgkosten die de Assurance maladie niet dekt. Ze is niet verplicht om zorg te krijgen, maar wel aanbevolen; private werkgevers moeten hun werknemers er een aanbieden.

In Frankrijk is onderwijs verplicht voor alle kinderen van 3 tot 16 jaar, Frans of buitenlands. Na 16 jaar is school niet meer verplicht (wel geldt een opleidingsplicht tot 18 jaar).

Het ouderlijk gezag is een geheel van rechten en plichten van de ouders: het kind beschermen (veiligheid, gezondheid, moraliteit) en zorgen voor zijn opvoeding, in het belang van het kind (Burgerlijk Wetboek, art. 371-1).

In Frankrijk is onderwijs verplicht voor alle kinderen van 3 tot 16 jaar, Frans of buitenlands, meisjes en jongens (sinds 2019 vanaf 3 jaar).

Het baccalauréat (de "bac") is het diploma aan het einde van het lycée (bovenbouw middelbare school). Het geeft toegang tot het hoger onderwijs.

Na de basisschool (van CP tot CM2) gaan leerlingen naar het collège (onderbouw middelbare school), van 6e tot 3e, en daarna naar het lycée.

Onderwijs is verplicht voor alle kinderen van 3 tot 16 jaar die in Frankrijk wonen, ongeacht hun nationaliteit.

Aanwezigheid is verplicht: een kind dat op school is ingeschreven, moet alle lessen volgen. Ouders moeten elke afwezigheid verantwoorden.

Alle kinderen hebben recht op onderwijs. Leerlingen die geen Frans spreken worden opgevangen en kunnen speciale lessen volgen om Frans te leren (UPE2A).